Setiap huruf hijaiyah ada tempat keluarnya sendiri dalam mulut, tekak atau hidung. Kalau tempatnya betul, bunyinya jadi betul. Pilih huruf atau ketik pada peta untuk lihat dari mana ia keluar dan cara menyebutnya.
Ketik mana-mana huruf untuk terus ke makhrajnya.
Rajah keratan sisi kepala, menghadap ke kiri. Setiap titik ialah satu makhraj, bernombor dari yang paling dalam (rongga) hingga yang paling luar (bibir), mengikut susunan 17 makhraj Imam Ibn al-Jazari.
Titik-titik di hujung lidah rapat antara satu sama lain. Guna senarai di bawah jika susah nak ketik.
Makhraj ialah tempat keluar huruf. Sifat pula ialah cara huruf itu keluar: bernafas atau tidak, tebal atau nipis, mengalir atau tertahan. Dua huruf yang sama makhraj, seperti ت dan ط, hanya dibezakan oleh sifatnya. Sebab itu, eloklah guru ajar sifat bersama makhraj.
Frasa Arab dalam kad seperti فَحَثَّهُ شَخْصٌ سَكَتْ ialah himpunan huruf yang diambil daripada matan al-Jazariyyah. Guru biasa menggunakannya supaya pelajar mudah hafaz. Sifat Izlaq dan Ismat lebih berkait dengan kelancaran bahasa Arab dan jarang menjejaskan sebutan dalam bacaan.
Lidah Melayu biasa menyebut huruf-huruf ini dengan bunyi yang sama. Dalam Al-Quran, bezanya boleh mengubah makna. Ketik huruf untuk lihat makhrajnya.
Karangan Imam Syamsuddin Muhammad ibn al-Jazari (751–833H), antara matan tajwid yang paling banyak dihafaz dan disyarah. Di bawah ialah bait-bait tentang kewajipan belajar makhraj, diikuti bab makhraj huruf sepenuhnya. Ketik nombor makhraj pada setiap bait untuk lihat di peta.
Nombor makhraj dalam laman ini mengikut susunan yang biasa digunakan dalam buku tajwid. Dalam bait 8 hingga 10, Imam Ibn al-Jazari menyebut huruf safir (ص س ز) sebelum ظ ذ ث, jadi urutan nombornya kelihatan bertukar. Terjemahan ialah maksud ringkas untuk bantu faham, bukan terjemahan kata demi kata.
Membaca makhraj boleh bantu, tapi telinga guru yang paling tepat. Tempah Check-Up Bacaan percuma 20 minit bersama guru Celik Quran.
Ringkasan ini mengikut pembahagian 17 makhraj dalam Muqaddimah al-Jazariyyah, bacaan riwayat Hafs 'an 'Asim. Contoh kalimah diambil daripada surah-surah yang biasa dibaca. Disediakan oleh Celik Quran sebagai rujukan umum.